Odsetki za zwłokę w zaległościach podatkowych na nowych zasadach

Anna Patoleta, adwokat Anna Patoleta, adwokat

1 stycznia 2016 roku wejdą w życie bardzo ważne przepisy nowelizujące Ordynację podatkową. Na ich podstawie zastosowanie znajdą odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych w trzech stawkach. Mowa tutaj o stawce podstawowej, podwyższonej, a także nowej – obniżonej.

Po co zmieniać obecne rozwiązania?

Na dzień dzisiejszy odsetki za zwłokę naliczane są według dwóch stawek – podstawowej i obniżonej, stanowiącej 75% stawki podstawowej. Rozwiązanie, które już niebawem zacznie obowiązywać, ma natomiast spowodować, że podatnicy częściej będą dobrowolnie korygować błędy. Innym celem jest możliwie jak najskuteczniejsze wyeliminowanie sytuacji, kiedy podatnicy uchylają się od właściwego rozliczenia podatku.

Odsetki za zwłokę w stawce obniżonej

Zgodnie z założeniami stawka obniżona będzie niższa od aktualnej – wyniesie tylko 50% stawki podstawowej. Skorzystanie z niej zostanie uwarunkowane kumulatywnym spełnieniem dwóch przesłanek. Chodzi po pierwsze o złożenie skutecznej w świetle prawa korekty deklaracji podatkowej w terminie nie przekraczającym sześciu miesięcy od chwili upływu terminu na złożenie deklaracji. Po drugie, zaległość podatkowa powinna zostać uiszczona w przeciągu 7 dni od momentu złożenia korekty.

W praktyce z nowych regulacji wynika, że obniżona stawka stanie się przywilejem podatników, którzy szybko dokonają korekty w deklaracji podatkowej. Po upływie wyznaczonego, sześciomiesięcznego okresu, podatnik zapłaci odsetki za zwłokę obliczone według stawki podstawowej.

Należy jednak pamiętać o tym, by korekta miała w tej sytuacji charakter dobrowolny. Stawki obniżonej nie stosuje się, jeżeli korekty dokonano po doręczeniu podatnikowi zawiadomienia o planowanej kontroli podatkowej bądź gdy nie stosuje się zawiadomienia – po zakończeniu kontroli podatkowej lub w toku czynności sprawdzających.

Odsetki za zwłokę w stawce podwyższonej

Podwyższona stawka odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych będzie stosowana w dwóch sytuacjach, gdy:
dojdzie do zaniżenia zobowiązania podatkowego, zawyżenia kwoty nadpłaty lub zwrotu podatku, które to przypadki zostaną ujawnione przez organ podatkowy podczas kontroli podatkowej bądź postępowania podatkowego;
dojdzie do złożenia korekty deklaracji podatkowej po doręczeniu podatnikowi zawiadomienia o planowanej kontroli podatkowej bądź gdy nie stosuje się zawiadomienia – po zakończeniu kontroli podatkowej lub w toku czynności sprawdzających

Dodatkowo kwota zaniżenia zobowiązania podatkowego, zawyżenia kwoty nadpłaty lub zwrotu podatku musi przekraczać 25% należnej kwoty oraz pięciokrotną wysokość minimalnego wynagrodzenia w myśl przepisów Ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, obowiązującego w dniu następującym po dniu upływu terminu na uiszczenie należności podatkowej bądź termin zwrotu. Przy czym od 1 stycznia 2016 roku minimalne wynagrodzenie za pracę wyniesie 1850 złotych brutto, a jego pięciokrotność – 9250 złotych brutto. Jeśli wspomniane tutaj progi nie zostaną przekroczone, odsetki za zwłokę nie będą naliczane według stawki podwyższonej.

Według wyższej stawki natomiast będą naliczane odsetki za zwłokę w przypadku ujawnienia przez organ podatkowy w trakcie kontroli podatkowej, postępowania podatkowego bądź czynności sprawdzających faktu niezłożenia deklaracji czy braku zapłaty podatku pomimo obowiązku. Wówczas odsetki za zwłokę zostaną naliczone według stawki podwyższonej, wynoszącej 150% stawki podstawowej i to w oderwaniu od rozmiaru ujawnionych nieprawidłowości podatkowych.

Odsetki za zwłokę w stawce podstawowej

Stawka podstawowa obejmuje zaś wszystkie inne przypadki, w których nie zajdą warunki stosowania stawki obniżonej bądź stawki podwyższonej.

Odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych powstałych do 31 grudnia 2015 roku wciąż obliczać się będzie według stawek obowiązujących obecnie, a więc podstawowej i obniżonej – równej 50% stawki podstawowej.

Autor: Anna Patoleta, adwokat, autorka bloga podatkach w spółkach i nie tylko, pt.: Podatkowa odpowiedzialność menadżera.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: