Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez zwierzęta

Mariusz Poślednik, adwokat, doktor nauk prawnych Mariusz Poślednik, adwokat, doktor nauk prawnych

Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez zwierzęta normuje art. 431 Kodeksu Cywilnego (KC). Jednak spoza regulacji tego przepisu wyłączona jest odpowiedzialność za szkody spowodowane przez zwierzęta dziko żyjące w stanie wolnym i powodujące szkody w uprawach i płodach rolnych (dziki, łosie, daniele, jelenie, wilki). Odpowiedzialność ta jest regulowana przepisami ustawy prawo łowieckie i ustawy prawo o ochronie przyrody.

Przesłankami odpowiedzialności z art. 431 KC są:

  • fakt chowania zwierzęcia lub posługiwania się nim;
  • zachowanie zwierzęcia wyrządzające szkodę;
  • zaistnienie szkody;
  • związek przyczynowy między zaistnieniem szkody a zachowaniem zwierzęcia.

Sformułowanie „chowania zwierzęcia lub posługiwania się nim” należy szeroko rozumieć. Jest to każda sytuacja władztwa faktycznego nad zwierzęciem. A więc władający zwierzęciem może chować i posługiwać się zwierzęciem dla siebie i na swoją rzecz, jak i dla osoby trzeciej i na rzecz tej osoby. Zatem odpowiedzialny jest „właściciel” zwierzęcia jak i osoba, która posługuje się zwierzęciem innej osoby, np.: wyprowadzenie na spacer psa sąsiada czy tez przyjęcie zwierzęcia do opieki na okres wyjazdu urlopowego sąsiada. Władztwo nad zwierzęciem nie musi posiadać jakiejś konkretnej formy prawnej. Zatem nie musi opierać się na żadnej umowie lub innej podstawie prawnej (np.: prośba sąsiada o wyprowadzenie psa lub objęcie opieki nad psem w okresie wyjazdu urlopowego sąsiada). Nie musi też towarzyszyć żadna korzyść majątkowa (np.: nieodpłatna sąsiedzka przysługa wyprowadzenia psa).

Szkoda może przybrać każdą postać. Przede wszystkim przybiera ona postać obrażeń i uszkodzeń ciała na skutek zranienia, pogryzienia itp. Niewykluczone jest, iż zwierzę zniszczy inne rzeczy, przede wszystkim odzież i ubranie, ale nawet przedmioty i urządzenia domowe. Jeśli nie wiecie, czy dany skutek działania zwierzęcia da się uznać za szkodę, zapraszam do kontaktu za pośrednictwem profilu mojej Kancelarii na Facebooku.

Zachowanie się zwierzęcia, powodującego szkodę, musi pochodzić z jego własnego popędu. A więc na skutek samoistnego, niezależnego od człowieka zachowania. W przypadku intencjonalnego wykorzystywania zwierzęcia dla wyrządzenia szkody sobie lub innej osobie (a takim jest szczucie psa na inną osobę lub jego prowokowanie, które wywołuje agresję ze strony zwierzęcia) lub całkowitego kontrolowania i kierowania zachowaniem zwierzęcia, wtedy może być brana odpowiedzialność z innej podstawy prawnej (art. 415 KC).

Powyższy tekst nie wyczerpuje tematu, lecz wskazuje ogólną konstrukcje prawną odpowiedzialności opartej na przepisie art. 431 KC.

Autor: Mariusz Poślednik, adwokat, doktor nauk prawnych, Kancelaria Adwokacka dr Mariusz Poślednik.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: